columns

Dierenarts Nicole Samson schrijft wekelijks een column in het Weekblad Huis aan Huis.
Hieronder ziet u de laatste geplaatste columns.

nicolewebgroot

Terug van vakantie
De meeste mensen zijn weer terug in Nederland na een al dan niet verregende vakantie. Dat betekent dat de vakantieperiode weer ten einde is en daarmee ook een periode van “vreemde” consulten. Veel katten en de meeste knaagdieren blijven namelijk thuis en er komt een oppas één of twee keer per dag eten geven. Deze oppas kent de dieren natuurlijk niet zo goed en maakt zich soms zorgen over het gedrag. Zo kwam er een oppas met een jonge kat die helemaal over de grond kroop als de oppas verscheen en een soort epileptische aanval zou hebben. Bij binnenkomst op de praktijk was hier niets meer van te merken. Bij goed uitvragen van het gedrag én het zien van leeftijd en geslacht was het ineens duidelijk: deze poes was gewoon krols! Ook werd er een konijnenoppas verrast door de komst van 9 (!) extra konijntjes die op een ochtend in het hokje lagen. Het gecastreerde mannetje had kort na de castratie nog 1x succesvol gepaard en dit was het resultaat.

Honden gaan vaak mee op vakantie. Meestal hebben die een heerlijke tijd van veel wandelen en zwemmen en volop aandacht van het gezin. Zeker als ze goed beschermd tegen teken en wormen op vakantie gaan, met de juiste papieren op zak, hoef je je geen zorgen te maken. Echter een eigenaar van twee golden retrievers kwam met wel een heel angstig verhaal terug. De eigenaar was op vakantie geweest naar Frankrijk en alle voorzorgsmaatregelen waren genomen. Echter één van de twee honden was op vakantie gebeten door een slang. Na een telefoontje met de plaatselijke dierenarts moest het om een adder zijn gegaan en kon de hond direct komen. Een tegengif was niet voorhanden. De hond was inmiddels in shock en moest aan het infuus. De eigenaar, gewend aan onze ruime en frisse praktijk moest even diep ademhalen toen ze haar hond in deze franse plattelandspraktijk moest achterlaten. De operatiedieren lagen her en der door de praktijk verspreid, vastgemaakt aan de radiatoren en van een operatiekamer was al helemaal geen sprake. De volgende ochtend trok de hond bijna de radiator van muur en moest worden opgehaald tot vreugde van het baasje. Echter zodra de hond weer in de bekende huisomgeving was belandt en tot rust kwam zakte hij weer weg in een soort coma. Na nog een dag en nacht aan het infuus was het gif het lichaam uit en was de retriever weer helemaal de oude. De eigenaar snapte best dat we niet iedereen waarschuwen voor de mogelijkheid van een slangenbeet maar was wel enorm geschrokken. Gelukkig zijn er in elk land en in bijna elke streek of regio wel goede dierenartsen te vinden die onze huisdieren goed kunnen helpen.


Oververhitting
Met alle regen van de laatste weken is het nog geen probleem dat we deze zomer gezien hebben, maar als we een hete nazomer krijgen kunnen we het zeker weer verwachten: de oververhitte honden.
Mensen laten nog steeds al te vaak hun hond (of kind!) in een afgesloten auto achter. Vaak zetten ze de auto wel in de schaduw maar de zon draait, en al snel komt de auto toch in de brandende zon te staan. De temperatuur kan oplopen tot ruim 40 graden. Honden kunnen hun warmte slecht kwijt. Zij hebben niet zoveel zweetklieren als wij. Alleen onder de voetzolen zitten wat zweetklieren. Dit kun je mooi zien op een gladde ondergrond. Ook bij katten is dit duidelijk te zien in de spreekkamer. Wanneer katten bij ons komen, zijn ze vaak gespannen. Wanneer ze met hun pootjes op onze onderzoekstafel lopen zie je een mooi spoor van hun zweetvoetjes. Naast het verdampen van vocht via de voetzolen kunnen honden en katten hun warmte kwijt via hijgen. Bij katten zul je dit niet zo vaak zien. Die likken wel vaak hun vacht zodat het speeksel kan verdampen wat weer verkoeling geeft. Honden hijgen snel en overdadig als het warm is. Met name de grotere honden met veel loshangend vel staan bekend om hun gehijg en gekwijl. Maar ook in een warme auto is deze methode niet toereikend. De lichaamstemperatuur stijgt dan snel. De honden raken uiteindelijk in shock. Soms kunnen we ze nog op tijd redden. Met infusen en heel veel water kunnen we ze tijdig weer afkoelen en is de schade aan de hersenen nog beperkt. Het afkoelen van een hond kan op allerlei manieren: je kan de hond natuurlijk onder een koude douche zetten. Echter een iets lauwe douche werkt beter: door de lauwe douche blijven de bloedvaatjes in de huid open en hierdoor kan de warmte beter afgevoerd worden. Bij een koude douche zullen de vaatjes zich sluiten en hierdoor blijft de warmte binnen in het lichaam.

Sommige dierenartsen gebruiken alcohol omdat dit sneller verdampt dan water, echter alcohol is prikkelend voor de slijmvliezen en daardoor weer vervelend voor de hond én de dierenarts.

Bij milde gevallen zijn koude lappen op de plaatsen waar de grote bloedvaten lopen voldoende. Deze plekken zijn tussen de dijbenen en onder de oksels. Met name kortsnuitige honden kunnen hun warmte slecht kwijt. Bij deze honden geef ik altijd het advies om wanneer de hond oververhit dreigt te raken hem indien nodig in een sloot te zetten. Zorg wel dat de hond niet kopje onder gaat en zich kan verslikken in het (vieze) slootwater. Want hierdoor kunnen weer hele andere, vervelende problemen ontstaan met soms een fatale afloop.

Nestjes
Het is weer een drukke tijd in het Kerbert Dierentehuisin Ijmuiden. De pensionafdeling is natuurlijk tijdens de zomervakantie drukbezet, maar ook de asielhokken raken aardig vol. Zo is het ook druk in het kittenhome. Hier zitten de jonge kittens die nog niet ingeënt zijn, apart van de andere dieren in het asiel. Dit om deze kwetsbare groep dieren niet bloot te stellen aan de ziektekiemen van volwassen katten. Dit jaar zijn er opvallend veel kittens gedumpt. Gelukkig geen hele jonge dieren die nog met de fles gevoed moet worden. Het betreft vooral zogenaamde nestrestanten. Zo noemen de medewerkers de groepjes van 2-4 kittens die al de leeftijd van 8 tot 10 weken leeftijd hebben bereikt. Veel poezen krijgen toch een keer een nestje. Soms omdat de eigenaar dat leuk lijkt, soms omdat de eigenaar te laat is met het maken van een afspraak voor een sterilisatie. En een enkele keer hoor je dat mensen nog steeds denken dat het gezonder is voor een poes (of een hond, of een konijn) om een nestje te krijgen. Dit is een misverstand. Natuurlijk is het vrouwelijk dier gemaakt om een nestje te krijgen maar dat geldt voor een natuurlijke situatie. In onze stedelijke omgeving waar veel mensen en dieren met elkaar samen moeten leven is het ondoenlijk om elk vrouwelijk dier een nestje te laten krijgen. Wanneer je vrouwelijk dieren op jonge leeftijd steriliseert zijn er zeker bij poezen geen negatieve gevolgen. Bij honden zijn er een paar kleine nadelen, maar die wegen zeker op tegen de voordelen van een sterilisatie. Hoewel doorgaans de meeste mensen hun kitten snel kwijt zijn, aan buren, kennissen of anders via internet, blijven er in periodes waarin veel kittens worden aangeboden er toch kleintjes over. Helaas gebeurt het dus dat mensen deze dieren ergens dumpen. Soms in een vuilcontainer, in een bos, of zoals bij het asiel gebeurde: voor de deur van het asiel. Wel met een bakje voer in het doos en de geboortedatum van de kittens op de doos geschreven. Het afstaan van dieren aan het asiel kost geld, en bij een aantal kittens loopt dat bedrag natuurlijk best op. Daarom zullen mensen er soms voor kiezen om de kittens die ze niet kwijt konden, het nestrestant, te dumpen. Gelukkig worden deze kittens doorgaans snel gevonden, goed verzorgd en weer vlot geplaatst. Voorkomen is nog altijd beter dan genezen. Laat uw poes dus tijdig steriliseren. Een mooie leeftijd is 6 maanden. De poes is dan nog niet krols geweest en er bestaat nog geen kans op een ongewenste dracht. De ingreep is veilig en de jonge kat herstelt snel. Ook voor katers is dit een prima leeftijd. Het sproeigedrag is nog niet ontwikkeld en de heren zijn nog niet aan het zwerven geslagen. Voor kittens gekocht bij het asiel is de castratie en sterilisatie inbegrepen bij de aanschafprijs, evenals de eerste enting en chip. Hierdoor word voorkomen dat mensen uit zuinigheid toch te laat zijn met het laten helpen van de dieren. Want vroegtijdige sterilisatie en castratie is zeker "helpen" en voorkomt veel problemen.

Grasaren
Heerlijk zomer! Maar voor ons in de kliniek altijd een drukke periode. Niet alleen omdat er afwisselend personeel op vakantie gaat, maar ook door de grotere aanloop. U denkt misschien: dieren worden toch het hele jaar door ziek? Dat is ook wel zo, maar een groot deel van ons werk bestaat uit het inenten van dieren. En in de vakantieperiode gaan veel dieren óf mee op vakantie óf naar pension. Hiervoor moeten ze vaak extra entingen krijgen. Daarnaast is er een heel scala aan typische" zomerziektes". Zo is het nu weer de tijd van de grasaren. Dit zijn die harde stekelige aren die op slecht onderhouden stukjes gras groeien. Sommigen noemen ze ook wel "kruipers". Deze grasaren hebben stevige weerhaakjes waardoor ze steeds verder kunnen kruipen maar slechts één richting op. Wanneer zo'n stekelig ding in een neusgat prikt en de hond eens flink snuffelt kan de aar de neusholte inschieten en door de weerhaakjes alleen maar verder "kruipen". Het gevolg is een luid niezende en proestende hond. Als de eigenaar er snel bij is kunnen wij met behulp van een speciaal tangetje de aar weer terug uit de neus trekken. Echter, als de eigenaar het eerst maar eens aankijkt, kan de aar zelfs aan het einde van de neusholte in de hersenen terechtkomen. Met uiteraard dramatische gevolgen. Ook de oren zijn een favoriete plek voor deze grassprieten. Met name honden met hangende,harige oren krijgen vaak een aartje in hun haren verstrikt. Na verloop van tijd kruipt die aar steeds verder de gehoorgang in. Met een hevig flapperende hond meldt de eigenaar zich dan. Een inspectie van het oor geeft ons gelijk het antwoord: een grasaar! Sommige eigenaren denken dat het een soort beestje is dat zich in het oor heeft genesteld. We laten de grasaar dan ook altijd even zien na de verwijdering, die helaas meestal onder narcose moet plaatsvinden. Ook bij een verwaarloosde grasaar in het oor kunnen de gevolgen dramatisch zijn. De scherpe punt van de aar prikt na verloop van tijd door het trommelvlies heen en dringt uiteindelijk ook de hersenen in. Als laatste zijn ook de plekken tussen de tenen favoriet. Met name bij langharige honden kunnen tussen de tenen vele grasaren zich verstoppen. Als zo'n scherpe aar de huid doordringt kruipt hij soms dwars door de teen heen. Honden krijgen flinke pijn en een daverende ontsteking als gevolg. Loopt u dus na een wandeling altijd even de voeten en de oren na op grasaren. Zo voorkomt u grote problemen!


Juni, chipmaand
Vorige keer heb ik u bericht over Mei, de maand van de Gezondheid. Dit keer is het alweer bijna juni, chipmaand. Het laten chippen van honden en katten wordt gelukkig steeds normaler. In het asiel is ongeveer driekwart van de binnengekomen honden al gechipt en ook bij katten treffen we steeds vaker een chip aan. Dierenartsen adviseren consequent het laten plaatsen van een chip bij pups en kittens, de ziektekostenverzekeraars verplichten de chip,rashonden worden al in het nest gechipt en alle asieldieren worden gechipt. Kortom: als eigenaar wordt je er regelmatig mee geconfronteerd. Een chip is een identificatiemiddel dat eruit zit als een rijstekorrel van glas. De chip wordt met een naald onder de huid gebracht ter hoogte van het linker schouderblad. En dus niet in het oor zoals sommige mensen nog steeds denken. Waarschijnlijk komt deze verwarring door de koeien met de grote gele oormerken. Het plaatsen van de chip is bij katten vrijwel pijnloos. Doordat katten meestal vrij ruim in het vel zitten en de huid niet zo dik is, is het chippen zo gepiept. Bij honden kan het soms wat vervelender zijn maar ook dat is geen reden om er vanaf te zien. Fijn dus dat we steeds meer gechipte dieren aantreffen. Met name voor de dierenambulance maakt dat hun werk een stuk makkelijker en bevredigender. Immers: wat is er leuker dat een eigenaar te bellen dat zijn vermiste kat weer gevonden is. Wat we helaas wel steeds vaker meemaken is dat de gegevens die bij de chip horen niet meer up to date zijn. Na het plaatsen van een chip worden de gegevens van het dier en van de eigenaar genoteerd en doorgegeven aan een databank. Hier worden de gegevens centraal bewaard zodat via internet of via een telefoontje 24 uur per dag kan worden gecontroleerd van wie het gevonden dier is. Wanneer echter de gegevens niet meer kloppen: telefoonnummers zijn afgesloten, of dieren zijn van eigenaar verwisseld is het natuurlijk allemaal zinloos geworden. We kunnen dan de eigenaar niet meer bereiken. Het enige wat de chip dan nog voor functie overhoudt is dat het dier uniek is. Met name katten kunnen erg op elkaar lijken en de chip geeft dan aan dat het inderdaad het dier is dat vermist werd. Dit jaar is dus niet alleen juni chipmaand, waarbij er tegen sterk gereduceerd tarief gechipt wordt maar is het ook chip-controle-maand. Heeft uw dier een chip maar weet u eigenlijk niet eens het nummer, en weet u al helemaal niet of hij wel geregistreerd is? Loop dan eens langs de dierenarts en laat uw dier scannen. Door een apparaat over de chip te halen kan hij worden afgelezen. De assistente kan vervolgens met u op internet kijken, op www.chipnummer.nl en controleren of alle gegevens nog kloppen. Zo zorgt u ervoor dat uw gechipte dier ook echt goed bekend staat en dus weer veilig bij u terug kan keren na een ongepland uitstapje.

Mei, Maand van de Gezondheid

Gedurende het jaar hebben we vele "dag van" en "week van". Boekenweek, secretaressedag, pink ribbon dag etc. Ook in de wereld van de huisdieren speelt dit. Juni is de chipmaand, februari is de maand van het gebit. Er is nu weer een nieuwe actie-maand bijgekomen. Mei, de maand van de gezondheid. In samenwerking met Royal Canin is er een programma ontwikkeld waar dierenartspraktijken aan mee kunnen doen. Dit jaar staan de seniore honden en katten in de belangstelling. Bij veel dierenartsenpraktijken kunt u in de maand mei terecht voor een geriatrische check-up. En een hond of kat is eerder senior dan u denkt. Over het algemeen geldt bij honden: hoe groter de hond, hoe sneller hij oud is. De levensverwachting neemt af naarmate de hond van een groter ras is. Dat betekent dat een grote hond al een senior is vanaf 5 jaar. Veel mensen wachten met het geven van een seniorenvoeding tot de hond echt al oud is. De functie van een seniorenvoeding is dat het een aangepaste samenstelling heeft om bijvoorbeeld de nieren te sparen. Wachten tot de nieren slecht functioneren en dan pas een seniorenvoeding te gaan geven is niet zinvol. Seniorenvoeding gaat tevens overgewicht tegen. Immers: een oudere hond is wat minder speels en actief en zal daardoor sneller aankomen in gewicht. Hierdoor kan de hond nog minder goed bewegen en de vicieuze cirkel is compleet. Voor middelgrote honden kan 7 jaar worden aangenomen als start van de seniorenvoeding en voor kleine honden vanaf 8 jaar. Voor katten houden we 10 jaar aan. Vooral bij katten is nierfalen een bekend ouderdomsprobleem, evenals een te snel werkende schildklier. Beide aandoening beginnen heel sluipend. Vaak komt een eigenaar pas in een vergevorderd stadium met de kat bij de dierenarts en is behandeling vaak moeizaam. Wanneer in een eerder stadium deze aandoeningen worden geconstateerd zijn er meer mogelijkheden om de kat effectief te behandelen.De maand mei is dus een mooie gelegenheid om uw oudere huisdier eens goed na te laten kijken en ook nog eens tegen een aantrekkelijke prijs.

Lente
De lente is volop losgebarsten. Bomen en struiken zitten vol met groene knoppen en de vogels fluiten dat het een lieve lust is. Ook bij ons betekent dat weer een hoop werk. Want ook de dieren hebben het voorjaar in hun kop en dat betekent: voortplanten! Katten worden vaak in de lente voor het eerst krols. Eigenaren die dachten de sterilisatie nog even uit te stellen, bellen nu op of hun dier maar zo snel mogelijk kan worden geholpen. Het gemauw van de krolse poes hoor je dan niet zelden op de achtergrond. Hele nachten houden katten het gemauw vol. Zie dan maar eens te rustig te gaan slapen. De poezen die naar buiten kunnen worden eigenlijk altijd wel gedekt door een loslopende ongecastreerde kater. Goed nieuws is dat er dan wel een einde is gekomen aan het krolse gedrag. Slecht nieuws is dan dat er een nestje op komst is. En dat is meestal niet de bedoeling. Binnen onze praktijk adviseren we om poezen en katers op 6 maanden leeftijd te "helpen". Dan is er geen kans op ongewenste nestjes en zijn katers ook nog niet hinderlijk aan het sproeien. Dit vertellen we al bij de eerste vaccinaties en controles dus de meeste mensen zijn hier goed van op de hoogte en houden zich keurig aan dit advies. Echter soms wordt het vergeten en dan bellen mensen dus enigszins in paniek op dat de kat nu krols is. De eigenaar kan er niet meer van slapen en wil dus snel alsnog dat zijn kat gesteriliseerd wordt. Geen probleem. Ook voor katten die de afgelopen dagen misschien al gedekt zijn is dit de beste oplossing. Voor de katten die overduidelijk al drachtig zijn is het te laat. Die mogen hun nestje krijgen en worden direct na het spenen van de kittens alsnog gesteriliseerd. De meeste eigenaren vinden het wel vervelend dat hun kat per ongeluk drachtig is geworden. Maar stiekem, tijdens de echo, zie ik wel de glimlachende gezichten als je de kleine vruchtjes ziet bewegen. Met name de kinderen in het gezin kunnen zich natuurlijk wel erg verheugen op zo'n schattig nestje met kleine poesjes. En dat is ook wel logisch, niets zo leuk als dat jonge grut. Echter als dierenarts moet je er natuurlijk wel op wijzen, dat veel van deze kittens uiteindelijk als volwassen kat in het asiel belanden omdat de nieuwe eigenaren ze toch wat impulsief hadden aangeschaft. De nieuwe kat gaat niet samen met de oude of omdat één van de gezinsleden allergisch blijkt te zijn. En dat is dan weer minder leuk voor zo'n schattig poesje.

Katten zijn speelse dieren
Katten zijn speelse dieren. Zeker jonge katten. Lekker rennen achter een balletje of stoeien met een knuffeltje. Veel mensen kiezen  voor een kitten juist vanwege dat speelse gedrag. In principe kunnen katten tot hoge leeftijd speels blijven.

Wel zal de volwassen kat wat minder snel uit zichzelf gaan spelen, maar met wat hulp van het baasje zullen ze ook best willen blijven jagen en ravotten. En dat is goed voor de slanke lijn en voor de bestrijding van verveling. Bij jonge katten gaat het allemaal vanzelf. Die zien in elk klein voorwerp een speelgoedje. Even er tegenaan tikken met de poot en het beweegt! Meestal gaat dit prima. De kat speelt een poosje en verliest zijn interesse en gaat weer op zoek naar een nieuwe uitdaging, of gaat lekker een dutje doen.

Bij mensen die van handwerken houden gaat het soms mis. U zult zich afvragen: hoezo dan? Maar naaimandjes zitten vol met leuke zaken om met te spelen: naalden en spelden en klosjes garen. Een paar keer per jaar moeten we een kat op de röntgenfoto zetten om te checken of die naald of speld echt ingeslikt is, of dat er alleen maar mee gespeeld is en daarna is zoekgeraakt. Laatst was er nog een kat die met een draad garen had gespeeld. Hij kreeg wel de meest gevreesde complicatie die je maar kan voorstellen. De kat had in het draad gebeten en het draadje had zich om de tong heen geslingerd. Vervolgens was de draad ingeslikt. Het draad zat dus vast om de tong en het uiteinde zat in de maag. Door de peristaltiek en de natuurlijke maaglediging schoof de draad steeds verder op, belandde in de dunne darm en uiteindelijk zelfs in de dikke darm. De kat voelde zich uiteraard niet lekker. Hij at bijna niet meer en spuugde af en toe. Na een week zag de eigenaar een stukje draad uit de anus steken. Hij trok eraan maar het gaf niet mee. Gelukkig zijn onze assistentes zo goed opgeleid dat ze bij een telefoontje met een dergelijk verhaal direct een afspraak maken en zelf al een operatiekamer reserveren. Want een draadje dat uit de anus steekt geeft meestal aan dat de draad door een groot deel van de darmen loopt. De darmen schuiven als het ware over de draad heen en stropen helemaal op. Hierdoor komt het maagddarmkanaal stil te liggen. Een buikvliesontsteking is dan meestal het gevolg. Gelukkig voor deze kat waren we er op tijd bij, en was de kat een taaie rekel. Na het openen van maag, dunne en dikke darm konden we de gehele draad verwijderen. De kat maakt het weer goed en het baasje bergt het naaimandje tegenwoordig wat beter op!



Konijnenentingen
Het voorjaar komt eraan. Dat weet ik niet alleen omdat het weer langer licht wordt, en de vogels weer gaan fluiten, maar ook omdat we weer de konijnen-entingsdagen aan het plannen zijn. Ieder voorjaar houden de meeste dierenartsen op één of meerdere dagen enting-acties voor konijnen. Niet omdat we graag alle konijnen tegelijk op de praktijk zien maar omdat het voor de eigenaren voordeliger is. De entingsvloeistof voor konijnen zit namelijk in een flesje dat goed is voor tien entingen. Als het flesje eenmaal aangebroken is, is het slechts twee uur houdbaar. Als we dus een nieuw flesje per konijn moeten aanprikken, zal dit ook worden doorberekend in de prijs. Kunnen we een heel flesje gebruiken voor tien konijnen verlagen we de prijs. Een leuk bijverschijnsel is dat het reuze gezellige middagen zijn met al die konijnen. Vaak komen ook de kinderen mee en zijn de konijnen verpakt in de meest mooie constructies. Soms zitten ze in hun eigen hok, dat de eigenaar dan met man en macht de praktijk komt binnendragen. Soms zitten ze in allerhande dozen, tassen en mandjes. Tijdens het wachten kijkt iedereen bij elkaar in het mandje en worden de verschillende rassen en soorten uitgebreid besproken. Steevast ontsnapt er wel een konijn en onder luid commentaar ontstaat er een achtervolging en wordt het diertje weer snel gevangen. De entingen die we geven zijn tegen myxomatose en virale haemorrhagische diarree (VHD, ook wel VHS: viraal haemorrhagisch syndroom genoemd). En die entingen zijn geen overbodige luxe. Beide ziektes worden overgebracht door stekende insecten en komen zeer geregeld voor. Met name onder wilde konijnen in bijvoorbeeld het duingebied vindt er jaarlijks een forse sterfte plaats door “myx” en VHD. En dat deze insecten ook door openstaande ramen vliegen en de konijntjes die in de huiskamer wonen kunnen besmetten is duidelijk. Tijdig enten is dus het advies. In ieder geval in het voorjaar en liefst nog een keer tegen myxomatose in het najaar. Tijdens het consult dat bij de enting hoort wordt uiteraard uw konijntje ook nagekeken. Speciale aandacht wordt er geschonken aan de nagels en het gebit. En wat ook elk jaar weer gebeurd: soms maken we van mannen vrouwen en andersom! Het bepalen van het geslacht bij jonge konijntjes is niet altijd even makkelijk en hier worden dan ook vaak fouten bij gemaakt. Bij een later onderzoek, als het dier is uitgegroeid, wordt de eigenaar ineens verrast. Soms wordt ter plekke de naam veranderd en wordt ook  het gekke gedrag een stuk duidelijker.



Hondsdolheid
Hondsdolheid is uitgebroken in Italië. Voor dierenartsen belangrijk nieuws. Hondsdolheid (rabiës) is een gevaarlijke aandoening die vooral onder vossen voorkomt. De besmette vos krijgt een infectie van de zenuwen en hersenen en verliest daardoor zijn zeer schuwe karakter. De infectie maakt hem ook agressief. Door bijten van andere vossen, maar ook honden, katten of in het ergste geval een mens draagt hij het virus over. Dieren sterven over het algemeen aan hondsdolheid omdat ze, om besmetting van mensen te voorkomen, doorgaans worden afgemaakt of sterven aan de infectie. Mensen kunnen, na een tijdige vaststelling van de ziekte en een adequate behandeling wel herstellen. Hoewel in onze regio zeer veel vossen zijn hebben wij in Nederland sinds 1988 geen uitbraak meer van rabiës gehad. En toen betrof het een uitbraak in Limburg, de rabiës kwam toen via Duitsland ons land binnen. Voor iedere hond en kat geldt een verplichte enting tegen hondsdolheid wanneer zij de grens in Nederland overschrijden. Dus ook naar België of Duitsland. De enting moet minimaal 21 dagen van tevoren gegeven zijn en mag niet ouder zijn dan 3 jaar (afhankelijk van het merk vaccin). Voor landen als Noorwegen, Zweden en Groot Brittannië gelden andere eisen. Deze landen eisen ook een bloedtest om aan te tonen dat de vaccinatie ook echt gewerkt heeft. Deze landen zijn immers vrij van rabiës en willen dat graag zou houden.  Wanneer uw hond of kat niet op reis gaat hoeft u zich dus nergens zorgen om te maken. Zelfs met alle vossen in de duinen, hoeft u niet bang te zijn dat uw dier hondsdolheid oploopt. Echter de verplichte enting tegen hondsdolheid voor het buitenland is wel iets wat u zeker moet doen. Ten eerste om uw dier te beschermen en indirect ook uzelf. Er wordt nog al eens aan dierenartsen gevraagd of zij geen aanpassing willen doen in het paspoort zodat de verplichtte termijn van 21 dagen toch gehaald wordt. Dat noemen we: antidateren. Dit is verboden bij de wet, het betreft immers valsheid in geschrifte. Zeker in het licht van de huidige ontwikkelingen in Italië is dit niet iets dat een dierenarts snel zal doen.



Rattengif
Soms heb je van die problemen bij dieren die in golven komen. Zo zie er tijden geen, zo heb drie patiënten in 1 week met hetzelfde probleem. Afgelopen week hadden we drie patiënten met een mogelijke rattengif-vergiftiging. Door de aanhoudende strenge winter zoeken ongedierte als ratten en muizen vaker onze warme huizen op. En natuurlijk niet alleen voor de warmte maar vooral voor het voedsel. De meeste mensen gaan na het zien van een muis, maar zeker van een rat actie ondernemen. Klemmen vinden de meeste mensen wat luguber en kiezen dus voor gif. Het meeste ratten- en muizengif bestaat uit een coumarineproduct. Dat is een middel wat er voor zorgt dat het bloed niet meer stolt. Wanneer een knaagdier dit middel binnenkrijgt zal een snelle dood intreden. Echter bij de opname van zelfs vrij kleine hoeveelheden kan bij honden en katten hele langdurige en ernstige klachten geven. Afgelopen week was er een eigenaar die zijn kat op heterdaad betrapte. Het gif lag verstopt onder plastic bekertje en de kat was hiermee aan het spelen. Tijdens dat spelen leek het of er ook een paar korrels gif naar binnen gingen. De eigenaar aarzelde geen moment, belde en mocht gelijk komen. Door een injectie met licht verdovend middel ging de kat flink braken. Zeker omdat hij eerst nog een lekker bakje voer had verorberd. Gemeen maar noodzakelijk: immers we willen wel dat de kat misselijk wordt, anders gaat hij niet spugen, en braken gaat het beste op een volle maag. De eigenaar had netjes de aangebroken verpakking mee. De korrels waren fel paars van kleur. Bij het braaksel had het zeker zichtbaar moeten zijn als de kat ze net opgenomen had.

Gelukkig was dat niet het geval en kon de kat, na een prikje tegen de misselijkheid weer naar huis. Het 2e geval van vergelijkbare aard was een hondje dat op een paardenstal had rondgescharreld. Deze opname was al langer geleden en laten braken was zinloos. Het gif had de maag al verlaten. Een telefoontje met het nationale vergiftingencentrum gaf uitsluitsel: het type gif en het lichaamsgewicht van de hond in combinatie met de hoeveelheid opgenomen gif leidde niet tot problemen. Weer met een sisser afgelopen. De labrador later in die week had wel ernstige klachten. Benauwdheid was het eerste wat de eigenaar opviel. De hond ruim een week ervoor rattengif gesnoept. Er bleek tijdens het onderzoek dat de borstholte van de hond gevuld was met bloed. Dit was een gevolg van de rattengifvergiftiging. De hond heeft een bloedtransfusie moeten ondergaan en wekenlang extra vitamine K moeten slikken om weer de oude te worden. Wonder boven wonder is het ook met deze patiënt goed afgelopen. Maar wees dus zeer voorzichtig met het gebruik van muizen- en rattengif in de omgeving van huisdieren. Wanneer u ziet dat u hond of kat ervan gegeten heeft meld dit direct bij uw dierenarts. Neem de verpakking mee, of lees het voor aan de telefoon.



Vetbollen
De sneeuw ligt centimeters dik op de bomen en daken en iedereen blijft het liefste binnen. Bij ons worden vele afspraken afgezegd. Vooral afspraken voor vaccinaties, chips en controles kunnen natuurlijk best even wachten. De mensen met echt zieke dieren komen natuurlijk wel door weer en wind. Gelukkig hebben we dan nu zelfs nog wat extra tijd voor ze. Want er was weer flink wat aan de hand. Een paar flinke operaties moesten  worden uitgevoerd. Allen bij honden en allen met dezelfde oorzaak. Vogelvoer. Pindaslingers en vetbollen zijn heerlijke lekkernijen voor de vogels. En zeker in dit barre winterweer geen overbodige luxe voor ze. Maar ook honden vinden de vettige hapjes niet te versmaden. Meestal hangen de slingers en vetbollen hoog in de boom, buiten bereik van onze viervoeters. Maar soms breekt er wel eens touwtje. Zeker als er een grote kauw of meeuw een graantje probeert mee te pikken. Dan ligt zo’n vetbolletje in kunststof netje op de grond. En dan is het hap, slik, weg. Als de eigenaar het ziet gebeuren is het nog enigszins makkelijk op te lossen. Dan kunnen we de hond meteen laten komen en laten braken. Vroeger werd nog wel eens de tip gegeven om de hond een eetlepel zout in de bek te geven om te laten braken. Meestal deden de honden dit wel. Maar als ze niet braken is een zoutvergiftiging het volgende, meestal veel ernstiger probleem. Er zijn in de afgelopen jaren in Nederland meerdere honden overleden aan de gevolgen van een zoutvergiftiging door de tip ze te laten braken met zout. Dat doen we dus nooit meer! De honden kunnen een prikje met apomorfine krijgen, een middel dat ze vlot laat spugen. Om ze nog extra misselijk te krijgen laten we ze voor het prikje nog even een lekker bakje voer opeten. Hierdoor wordt de kans dat het vreemde voorwerp, in dit geval het vetbolletje, uitgebraakt wordt nog groter. Na het braken krijgen ze uiteraard snel een prik tegen de misselijkheid waardoor alle leed geleden is.

Erg vervelend wordt het wanneer de eigenaar niet ziet wat de hond naar binnen schrokt. Buikpijn en misselijkheid is dan het gevolg. Een zorgvuldig onderzoek en goede afspraken over het herstel moeten ervoor zorgen dat er tijdig ingrepen wordt als dat nodig mocht zijn. Immers de meeste brakende honden hebben een virusje. En medicijnen tegen de misselijkheid leiden tot een snel herstel van het dier. Maar bij een vreemd voorwerp in de darm helpt dit natuurlijk niet. Zaak is dan om snel door te hebben dat het om iets ernstigers gaat. De hond zal dan moeten worden geopereerd. De buik wordt geopend, de darm wordt geopend en de pindabol wordt verwijderd. Alles wordt weer netjes gesloten en gehecht en de hond wacht een vlot herstel. Hopelijk. Want darmoperaties blijven riskant door de mogelijkheid van een buikvliesontsteking als gevolg van de vele bacteriën die zich in de darm bevinden.  Een goed idee: de vogels voeren, maar let op met de honden!